środa, 27 kwietnia 2011

1412. Ukraina

Mikołajów to miasto w południowej części Ukrainy, ważny port i ośrodek przemysłu stoczniowego, położone nad Bohem niedaleko jego ujścia do Morza Czarnego, nieco na północ od miasta do Bohu wpada rzeka Inguł. Stolica obwodu mikołajowskiego. Założony przez Rosjan w 1784 jako twierdza. Od tego czasu aż do rozpadu ZSRR znany był pod swoją rosyjską nazwą Nikołajew.


sobota, 23 kwietnia 2011

1411. Niemcy

Berlin – stolica i największe miasto Niemiec, na prawach kraju związkowego. Berlin leży we wschodniej części Niemiec. Położony jest nad rzeką Sprewą i Hawelą oraz ich dopływami. Sprewa w dzielnicy Spandau wpada do Haweli, prawego dopływu Łaby. Berlin znajduje się między płaskowyżami Barnim i Teltow. Leży około 90 km od granicy z Polską. Berlin został założony w IX wieku przez plemiona słowiańskie ( Berolina ). Po I wojnie światowej w 1918 ogłoszono w Berlinie republikę. W 1920 na podstawie tzw. Ustawy o wielkim Berlinie ponownie znacznie rozszerzono obszar miasta, przyłączając kilka miast i kilkadziesiąt wsi. Berlin osiągnął wówczas około 4 mln mieszkańców. Po przejęciu władzy przez nazistów w 1933 Berlin stał się stolicą III Rzeszy. Planowano znaczną rozbudowę miasta na stolicę świata, czemu przeszkodziła klęska Niemiec w II wojnie światowej oraz znaczne zniszczenia miasta. W czasie alianckich bombardowań i walk o zdobycie Berlina przez wojska radzieckie i polskie, znaczne obszary zabudowy zostały dosłownie zmiecione z powierzchni ziemi. Po II wojnie światowej Berlin został podzielony na 4 sektory okupacyjne przez aliantów. Stąd też przed ponownym zjednoczeniem Niemiec miasto było podzielone na część wschodnią stanowiącą sektor sowiecki i od 1949 stolicę NRD i część zachodnią (Berlin Zachodni) będącą specjalnym obszarem administrowanym przez aliantów ze statusem zbliżonym do wolnego miasta (błędem jest stwierdzenie, że Berlin Zachodni należał do RFN) powstałą z francuskiego, brytyjskiego i amerykańskiego sektora okupacyjnego. W latach 1948-1949 Sowieci wprowadzili blokadę Berlina Zachodniego, na co alianci zachodni odpowiedzieli uruchomieniem mostu powietrznego z zaopatrzeniem. W latach 1961-1989 Berlin Zachodni był otoczony murem, którego zburzenie w 1989 r. stanowi symbol zjednoczenia dwóch części miasta oraz dwóch państw niemieckich. Decyzją Bundestagu, od 1991 Berlin jest stolicą zjednoczonych Niemiec.


1410. Finlandia

Vaasa - miasto w zachodniej Finlandii, ośrodek administracyjny prowincji Vaasa, port handlowy i pasażerski nad Zatoką Botnicką.


czwartek, 21 kwietnia 2011

1409. Kanada

Wodospad Niagara to jedna z największych atrakcji środkowo-wschodniej części USA i Kanady. Rzeka Niagara, płynąca z jeziora Erie do jeziora Ontario, musi pokonać prawie stumetrową różnicę poziomów. Mniej więcej w połowie drogi rzeka rozwidla się na dwie części i spada w dół dwiema około 50-metrowymi kaskadami. Te dwie części to cześć amerykańska, w całości w USA, której kaskady American i Bridal Veil (welon panny młodej) rozdzielone są wąską wyspą Luna Island i część "kanadyjska" Horseshoe (podkowa). Granica między USA i Kanadą biegnie środkiem tej drugiej części. Wodospad jest otoczony przez zabudowę dwóch miast o tej samej nazwie, kanadyjskiego Niagara Falls i amerykańskiego Niagara Falls. Kanadyjska strona wodospadu jest dużo bardziej atrakcyjna dla turystów gdyż ma się z niej widok prosto na spadającą wodę kaskady amerykańskiej, jak również dobry widok na kaskadę kanadyjską, choć ta jest z reguły częściowo zasłonięta obłokami kropelek nieustannie tworzonymi prez spadające masy wody. Z tego powodu większość infrastruktury turystycznej jest po kanadyjskiej stronie.


1408. Szwecja

Smalandia - jedna z dwudziestu pięciu tradycyjnych, nieadministracyjnych prowincji Szwecji, położona w jej południowo-wschodniej części, stanowiąca część Gotalandii. Obecnie obszar Smalandii zajmują trzy regiony administracyjne: Jönköping, Kalmar i Kronoberg. Najważniejszymi miastami Smalandii są Kalmar, Jönköping i Växjö. Nazwa prowincji pochodzi od zbiorczego określenia kilkunastu niewielkich regionów, samorządnych w średniowieczu, z których scalenia powstała Smalandia (dosłownie: "małe kraje", szw. små landen).


1407. Portugalia

Lizbona posiada bardzo rozbudowaną i sprawnie działającą sieć miejskich autobusów i tramwajów. Na szczególną uwagę zasługują stare, stylowe tramwaje jeżdżące po najstarszej i najbardziej atrakcyjnej turystycznie części miasta. Grzechem jest być w Lizbonie i nie skorzystać z linii 28 jadącej na zamkowe wzgórze.


środa, 20 kwietnia 2011

1406. Węgry

Kolumna Świętej Trójcy w Budapeszcie wykonana jest z wapienia w formie sześciokątnego obelisku, mierzy łącznie 15 metrów wysokości, a poszczególne zdobiące ją postaci osiągają od 1,8 do 2,8 metrów. Zwieńczenie pomnika stanowi grupa figur wyobrażających Trójcę Świętą, podczas gdy trzon kolumny zdobią anioły, cherubiny i elementy zdobnicze nawiązujące do motywu chmur. Bogatą ornamentyką wyróżnia się także podstawa kolumny, udekorowana płaskorzeźbami ukazującymi sceny oparte na motywach biblijnych: modlitwę króla Dawida o powstrzymanie zarazy, samą zarazę panującą w węgierskiej stolicy czy budowę pomnika św. Trójcy. Obok stoją postaci świętych: Krzysztofa, Józefa, Rocha, Sebastiana, Jana Nepomucena i Augustyna. Ponad nimi zauważyć można mniejsze figury Dziewicy Maryi, Jana Chrzciciela i św. Franciszka.


1405. Austria

Graz to miasto w południowo-wschodniej Austrii, stolica Styrii. Miasto jest położone nad rzeką Murą, u podnóża Alp Styryjskich. Po Wiedniu drugie co do wielkości i znaczenia miasto Austrii. Nazwa miasta wywodzi się od Gradec słoweńskiego wyrazu oznaczającego mały zamek. Jest to związane z tym, że miasto Graz powstało na terenie wcześniejszej słowiańskiej osady o takiej właśnie nazwie. Pierwsze wzmianki o Grazu pochodzą z roku 881, kiedy w dokumencie wymienia się go jako warownię władców Styrii. Potwierdzeniem statusu było przyznanie praw miejskich w roku 1281 przez Rudolfa I Habsburga. Od pierwszej połowy XV wieku aż do XVII wieku Graz był siedzibą styryjskiej z gałęzi dynastii Habsburgów. Pod ich patronatem w XV i XVI wieku miasto dobrze się rozwijało, wtedy to na górze Schlossberg wzniesiono twierdzę dla obrony przed Turkami.


1404. Słowenia

Renesansowy zamek Sněžník stoi w pobliżu wsi Kozarišče. Zamek jest jednym z najpiękniejszych i najlepiej zachowanych zamków w Słowenii. Pierwsza wzmianka o zamku pochodzi z 1268. Znadjował się on w posiadaniu wielu szlacheckich rodzin. Zamek jest otoczony fosą i dużym i pięknym parkiem, który jest chroniony.


wtorek, 19 kwietnia 2011

1403. Chiny

Yuyuan Garden położony w w Szanghaju jest uważany za jeden z najbardziej luksusowych i najpiękniejszych ogrodów chińskich w regionie. Ogród powstał w 1559 roku. Ogłoszono je narodowym pomnikiem w 1982 roku.


1402. Tajwan

Tuntex and Chein-Tai Building - najwyższy drapacz chmur w Kaohsiung. Budyenk ma 85 pieter i 347 m wysokości. Tuntex Sky Tower ma dośc nietypowy wygląd - składa się z dwóch oddzielnych 35 piętrowych niższych wież, które łączą się w centralnie położoną pojedyńczą wieże. Budynke został zaprojektowany przez C,Y Lee & Partner oraz Hellmuth, Obata & Kassabaum.


poniedziałek, 18 kwietnia 2011

1401. Hiszpania

La Vall de Boí to hiszpańska wąska, stroma dolina oraz gmina w Katalonii. W dolinie znajduje się dziewięć kościołów wczesnoromańskich. Od 30 listopada 2000 roku znajduje się na liście światowego dziedzictwa kultury UNESCO. Do kościołów tych należą Sant Climent de Taüll, Santa Maria de Taüll, Sant Feliu de Barruera, Sant Joan de Boí, Santa Eulàlia d'Erill-la-Vall, Santa Maria de l'Assumpció de Cóll, Santa Maria de Cardet, Nativitat de la Mare de Déu de Durro, L'ermita de Sant Quirc de Durro.


piątek, 15 kwietnia 2011

1400. Łotwa

Łotwa - jest krajem nizinnym w większości z zalesionymi wzgórzami, pokrytym jeziorami i strumieniami. Słabo urozmaicony krajobraz, oraz także liczne źródła wód mineralnych predestynują Łotwę do stania się miejscem wypoczynku. Dużym atutem jest także długa linia brzegowa i nadbałtyckie plaże. Łotwa zasiedlana była przez plemiona bałtyckie, oraz ugrofińskie na północy od IX do XI wieku. Od XIII wieku istniał tu także Zakon Kawalerów Mieczowych, który wkrótce po założeniu połączył się z Zakonem Krzyżackim. Swoją pełną niepodległość Łotwa wywalczyła dopiero po upadku bloku radzieckiego 1991 roku. Większość czasu Łotwa pozostawała jednak pod rządami Niemców, Polaków, Szwedów i Rosjan.


czwartek, 14 kwietnia 2011

1399. Kanada

Montréal to drugie miasto względem wielkości w Kanadzie. W skład tej aglomeracji zaliczane są m.in. miasta takiej jak: St-Laurent, Longueuil, Verdun i Laval. Montréal posiada aktualnie ponad 3,5 miliona mieszkańców. Według danych, Kanadyjczycy z korzeniami francuskimi to blisko 80% całej populacji w Montréalu. Dlatego też w samym mieście mieście oraz w całej prowincji Québec w do jakiej Montréal się zalicza, język francuski to jedyny oficjalny, obowiązujący język urzędowy. Kanadyjski Montréal zaraz obok Nowego Jorku i San Francisco zaliczany jest do czołówki kosmopolitycznych miast na amerykańskim kontynencie. W samem Kanadzie Montréal również posiada znaczącą pozycje. Zaraz po Toronto, Montréal stanowi drugi co do wielkości ośrodek przemysłowy. Montréal to miasto przez które przepływa rzeka Św. Wawrzyńca. To także największy kanadyjski port morski. W Montréalu istnieją siedziby czterech uniwersytetów oraz niezliczonych instytucji naukowych, przez co uznawane jest w Kanadzie jako główne centrum życia intelektualnego Kanady. Dawno temu w XVI wieku na terenach obecnego Montréalu istniała obronna osada Irokezów. Jacques Cartier odwiedził ją w 1535 roku i nazwał sąsiednie wzgórze zaszczytną nazwą Góry Królewskiej (ang. Mont Réal). Blisko sto lat później w 1642 roku francuscy misjonarze założyli tu osiedle zwane do 1700 roku Ville-Marie które stało się głównym ośrodkiem handlu futrami i zaopatrzenia ludności. W 1760 roku miasto zdobyły angielskie wojska. Trzy lata później w 1763 - Traktat Paryski odstąpił miasto Anglii.


środa, 13 kwietnia 2011

1398. Szwajcaria

Stein am Rhein jest miastem w Szwajcarii, w kantonie Schaffhausen. Miasto posiada dobrze zachowane średniowieczne centrum z dawnym układem ulic. Znajdują się tam zabytkowe mury i bramy miejskie. W dawnym murze miejskim znajdują się obecnie pomieszczenia mieszkalne. Średniowieczna część miasta jest przeznaczona wyłącznie do ruchu pieszego i jest powszechnie uważana za spokojne i urokliwe miejsce. Wiele średniowiecznych budynków jest pomalowanych pięknymi freskami.


wtorek, 12 kwietnia 2011

1397. Niemcy

Katedra w Akwizgranie to kościół katedralny pod wezwaniem św. Marii w Akwizgranie w zachodnich Niemczech. Katedra składa się z trzech części, z których najstarszą jest dawna kaplica pałacowa Karola Wielkiego - jeden z nielicznych zabytków sztuki karolińskiej zachowanych do naszych czasów. Następnie, w dobie wczesnego romanizmu rozbudowano westwerk, natomiast w XIV w. gotyckie prezbiterium ukończone w następnym stuleciu, które jest miejscem spoczynku Karola Wielkiego, przed wszystkim prezbiterium pełni funkcję wielkiego sanktuarium mieszczącego cztery najwyższej wagi relikwie Marii, Jezusa oraz Jana Chrzciciela, które pochowane są w późnoromańskim relikwiarzu Marii. Świątynia była jednym z najważniejszych ośrodków pielgrzymkowych w Europie, dawną tradycja wystawienia co siedem lat relikwii jest kontynuowana do dnia dzisiejszego (ostatnie miało miejsce w 2007 roku). Katedra Przez 600 lat była miejscem koronacji dla 30 władców Świętego Cesarstwa Rzymskiego Narodu Niemieckiego. W roku 1930 świątynia otrzymała godność katedry. W 1978 katedra w Akwizgranie została wpisana na listę dziedzictwa kulturowego UNESCO jako pierwszy obiekt na terenie Niemiec, a zarazem jeden z trzech pierwszych w Europie.


poniedziałek, 11 kwietnia 2011

1396. U.S.A.

Pittsburgh, miasto w USA, w zachodniej części stanu Pensylwania, na zachodnim przedgórzu Appalachów, u zbiegu rzek Monongahela i Allegheny, które tworzą w tym miejscu rzekę Ohio. W 1754 Francuzi wybudowali tu Fort Duquesne, wkrótce zdobyty i zniszczony przez armię brytyjską. W 1761 Brytyjczycy wznieśli Fort Pitt, przy którym w 1764 J. Campbell założył osiedle. W 1816 miasto uzyskało prawa miejskie.


1395. Brazylia

Belo Horizonte to miasto położone w południowo-wschodniej części Brazylii, stolica stanu Minas Gerais. Jest głównym ośrodkiem gospodarczo-kulturowym Brazylii. Dobrze rozwinięty przemysł włókienniczy, metalowy, spożywczy. Znajdują się tu dwa uniwersytety. Działa także polski konsulat honorowy. Miasto zostało założone w 1895 roku. Pierwotnie miasto miało być pobudowane na wzór i podobieństwo Waszyngtonu.


1394. Rumunia

Klasztor Frumoasa to rumuński prawosławny klasztor położony w Jassach. Zbudowany został w latach 1726 i 1733 przez mołdawskiego księcia Grigore Ghica II. Klasztor jest wymieniony w Krajowym Rejestrze Zabytków Rumunii.


1393. Australia

Fauna Australii – różni się zasadniczo od fauny z innych rejonów świata. Wiele australijskich zwierząt nie występuje nigdzie indziej. 83% ssaków, 89% gadów, 90% ryb i 93% płazów żyjących w Australii jest endemitami. Tak duża liczba endemicznych gatunków jest wynikiem długiej geologicznej izolacji kontynentu. Unikalną cechą fauny Australii jest całkowity brak rodzimych ssaków łożyskowych. W konsekwencji, torbacze wypełniły ekologiczne nisze, które w innych częściach świata zajmują łożyskowce. W Australii żyją dwa gatunki stekowców będących ogniwem pośrednim pomiędzy gadami i ssakami. Przybycie ludzi (Aborygeni) do Australii około 50 000 lat temu przesmykiem z Azji i osadników europejskich od 1788, miało znaczący wpływ na australijską faunę. Przybysze z Azji przywieźli ze sobą psy (dingo), które zdziczały i zachwiały pierwotną równowagą pomiędzy żyjącymi tu gatunkami. Koala - gatunek torbacza z rodziny koalowatych, nadrzewne zwierzę roślinożerne, zamieszkujące wschodnią Australię. Koala schodzi na ziemię tylko po to, by przejść na kolejne drzewo. Żyje samotnie lub w niewielkich grupach złożonych z samca i kilku samic. Jest jedynym współcześnie żyjącym przedstawicielem rodzaju Phascolarctos. Koala jest popularnie nazywany "misiem koala", co błędnie sugeruje pokrewieństwo z niedźwiedziami. Kolczatka australijska – gatunek stekowca z rodziny kolczatkowatych. Stopień jego zagrożenia wyginięciem nie został ustalony, zwierzę o dużych zdolnościach adaptacyjnych. Długość życia w niewoli 49 lat, na wolności zwierzę jest obiektem polowań ludności tubylczej. Wombat tasmański - średniej wielkości torbacz z rodziny wombatów przypominający wyglądem borsuka, o jednolitej szarej sierści. Występuje na obszarze Australii od granic Queensland i Nowej Południowej Walii wzdłuż pustyń Wiktorii aż do południowo-wschodniego krańca Australii oraz na Tasmanii. Jest jedynym przedstawicielem rodzaju Vombatus É. Kangur olbrzymi - duży torbacz z rodziny kangurowatych, endemit kontynentu australijskiego, jeden z najbardziej popularnych kangurów, często mylony z kangurem szarym, łapanym dla skór i mięsa już przez Aborygenów. Przez Europejczyków widziany po raz pierwszy w 1770 r. Obok kangura rudego i szarego należy do największych wśród współcześnie żyjących torbaczy. Zasięg występowania kangura olbrzymiego jest ograniczony do kontynentu australijskiego i wysp wchodzących w skład stanu Tasmania. Na kontynencie można go spotkać wzdłuż wschodnich wybrzeży – Queensland, oprócz zachodniej części Półwyspu Jork, Nowa Południowa Walia, Wiktoria i nielicznie na obszarach Australii Południowej. Kangur rudy – torbacz z rodziny kangurowatych. Duży ssak roślinożerny, największy z torbaczy. Występuje pospolicie w całej Australii z wyjątkiem części południowego i wschodniego wybrzeża oraz północnych lasów równikowych.